Metabolic Autophagy (ตอนที่ 5)


บทที่ 3 : ทำไมจึงต้องหยุดกินอาหาร (Why Intermittent Fasting)

แหล่งข้อมูล : หนังสือ Metabolic Autophagy
เขียนโดย : Siim Land

 


การหยุดกินอาหาร มันเป็นกลยุทธ์ทางโภชนาการที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพ และต่อการย้อนวัย (Anti-aging) นานับประการ ที่สำคัญไม่มีค่าใช้จ่ายเลย ซึ่งจากหนังสือเล่มนี้ได้สรุปประโยชน์ของการหยุดกินอาหาร (Fasting) ต่อสุขภาพไว้ 5 ประการคือ

  1. การหยุดกินอาหาร กับ ความแข็งแรงสมบูรณ์ของไมโตคอนเดรีย

  2. การหยุดกินอาหาร กับ การทำหน้าที่เป็นอย่างดีของสมอง

  3. การหยุดกินอาหาร กับ ความแข็งแรงของระบบภูมิคุ้มกันร่างกาย

  4. การหยุดกินอาหาร กับ ความแข็งแรงของระบบทางเดินอาหาร

  5. การหยุดกินอาหาร กับ การขจัดไขมัน

อ่าน Metabolic Autophagy ตอนที่ 1 อ่าน Metabolic Autophagy ตอนที่ 2

อ่าน Metabolic Autophagy ตอนที่ 3 อ่าน Metabolic Autophagy ตอนที่ 4


ตอนที่ 5 พี่จะสรุปต่อถึงประโยชน์ของการหยุดกินอาหารต่อระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย มีเนื้อหาดังต่อไปนี้

มีงานวิจัยในสัตว์ทดลองพบว่าการหยุดกินอาหารเป็นระยะเวลา 48 ถึง 120 ชั่วโมงส่งเสริมการต้านสารพิษระดับเซลล์

งานวิจัยชิ้นหนึ่งที่ทำโดย Prof.Valtor Longo นักวิจัยชั้นนำที่ศึกษาเรื่องการหยุดกินอาหาร ต่อการส่งเสริมการย้อนวัยและความมีอายุยืนยาวมาเป็นระยะเวลานาน เขาเป็นผู้เขียนหนังสือชื่อ The Longevity Diet : Discover The new science behind stem cell activation and regeneration to slow aging, fight diseases and optimize weight (พี่ซื้อเก็บเข้าคลังห้องสมุดพี่เรียบร้อย รอคิวสรุป)


งานวิจัยของเขาแสดงให้เห็นว่า ร่างกายสามารถรีเซ็ทระบบภูมิคุ้มกันเสียใหม่ได้ด้วยการหยุดกินอาหาร


กลไกวิถีชีวเคมีในร่างกายเกี่ยวกับเรื่องการรีเซ็ทระบบภูมิคุ้มกันคือ เมื่อเราหยุดกินอาหารหลายวัน มันจะเปิดสวิตช์ส่งสัญญาณไปยัง Hematopoietic Stem Cells (HSC) ซึ่งรับผิดชอบในการผลิตเซลล์เม็ดเลือดแดงและเซลล์ระบบภูมิคุ้มกัน

Prof.Valtor Longo พบว่าเพื่อจะเปิดสวิตซ์ HSC นี้ ร่างกายจำเป็นต้องปิดการทำงานของเอนไซม์ชื่อ cAMP-Dependent Protein Kinase A (PKA) ลงเสียก่อน

นอกจากนั้น จะต้องลดระดับกลูโคส อินซูลิน IGF-1 ในเลือด และลดการทำงานของ mTOR ลง ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นปัจจัยเร่งการเจริญเติบโตของเซลล์ (Growth Factors)

PKA คือกลุ่มเอนไซม์ ซึ่งควบคุมเมตาบอลิสมของไกลโคเจน น้ำตาล และไขมัน ผ่านโมเลกุลส่งสัญญาณชื่อ cAMP (Cyclic Adenosine Mono Phosphate) ดังนั้นกว่าที่จะปิด PKA ลงได้จึงใช้เวลาประมาณ 3 วัน เพราะต้องรอให้ไกลโคเจนสะสมที่ตับหมดเสียก่อน

ซึ่งจากงานวิจัยของ Prof.Valtor Longo พบว่า การหยุดกินอาหาร 3 วัน สามารถปิดสวิตช์ PKA ลดระดับกลูโคส อินซูลิน ลดกิจกรรม mTOR และเพิ่มระดับคีโตนในเลือด ทำให้มีการเปิดสวิตช์ Hematopoietic Stem Cells เพื่อรีเซ็ทระบบภูมิคุ้มกัน

Prof.Valtor Longo จึงออกแบบอาหารที่เลียนแบบการทำการหยุดกินอาหาร (Fasting Mimicking Diet-FMD) เพื่อที่จะทำให้เราไม่ต้องทำการหยุดกินอาหารนานถึง 3 วันเพื่อที่จะได้ผลในเรื่องการรีบูทระบบภูมิคุ้มกัน ย้อนวัย ยืดอายุขัย (ซึ่งพี่ปุ๋มจะสรุปหนังสือ The longevity diet ในโอกาสต่อไป)

ประสบการณ์ส่วนตัวของ Siim Land ที่เขียนไว้ในหนังสือเล่มนี้บอกว่า ถ้าเราใช้โภชนาการคาร์บต่ำและกินอาหารมื้อเดียว (OMAD) มาตลอด ร่างกายจะอยู่ในสภาวะมีไกลโคเจนสำรองต่ำ (Deplete Glycogen State) ซึ่งจะทำให้เราเข้าสู่ภาวะ autophagy อ่อนๆ และเริ่มมีกิจกรรมของสเต็มเซลเกิดขึ้นได้ จากการปิดสวิตช์ PKA และเปิดสวิตช์ cAMP ได้แม้เพียงทำการหยุดกินอาหารแค่ 1 วัน

Siim เน้นข้อควรระวังไว้ชัดเจนคือ เราต้องไม่พาตัวเองไปเผชิญความเครียดทางร่างกายที่ไม่เหมาะสมกับศักยภาพร่างกายที่เรามีอยู่ ณ ขณะนั้น เราต้องการความเครียดระดับ Hormesis เท่านั้น

พี่ปุ๋มเตือนน้องๆเสมอว่า ถ้าเราเคยชินกับการกินอาหาร 16 ชั่วโมง และหยุดกินอาหารแค่ 8 ชั่วโมงมาตลอดอายุของเรา (เรียกว่าพอจะเข้านอนถึงหยุดกิน) แต่พอเราได้ยินเรื่อง IF โดยที่ยังไม่ได้ศึกษาให้มากพอ เราก็จะไปเริ่มต้น IF ที่ 18/6 หรือ 23/1 กินอาหารมื้อเดียวทันที ซึ่งก็จะสร้างแรงเครียดให้ร่างกายจนเกินทน กลายเป็นสร้างผลเสียต่อระบบภูมิคุ้มกัน และเกิดอาการหน้ามืดจากระดับน้ำตาลในเลือดต่ำ จากนั้นเราก็จะลงความเห็นว่า IF อันตราย


จบการสรุปประโยชน์ของการหยุดกินอาหารที่มีต่อระบบภูมิคุ้มกัน หวังว่าน้องๆจะได้ประโยชน์ในการนำมาประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมกับการดูแลสุขภาพของเรานะคะ

พรุ่งนี้เรามาต่อกันถึงประโยชน์ข้อที่ 4 ของการหยุดกินอาหารที่มีต่อสุขภาพของทางเดินอาหารกัน ซึ่งจะเป็นการจบการสรุปบทที่ 3 ของหนังสือชื่อ Metabolic Autophagy พี่จะได้เลือกสรุปบทที่น่าสนใจอื่นๆในหนังสือเล่มนี้กันต่อไป

ขอความมีสุขภาพกายใจที่ดี จงสถิตอยู่กับทุกคน